Kuqubuke umsindo omkhulu kwezepolitiki eMpumalanga ngemva kokuba iKomidi LePhalamende Elibhekele Imfundo Ephakeme lithole ukuthi abafundisi abayisishiyagalombili kwabayi-10 eGert Sibande TVET College bangabokudabuka eZimbabwe, okuphinde kwavusa imibuzo ngendlela okuqashwa ngayo ezikhungweni zikahulumeni eNingizimu Afrika.
Lokhu kuvele ngesikhathi ikomidi livakashele leli kolishi ngenhloso yokwenza umsebenzi wokugada nokuhlola ukusebenza kwalo, lapho amalungu etshelwe khona ukuthi inani elikhulu labafundisi komunye umnyango bangabokufika.
Lolu daba selususe omkhulu kuleli ezinkundleni zokuxhumana ngemuva kokuba abantu abaningi ku-X besabalalise ukuthi ikomidi lithole lokhu kungalingani ngesikhathi livakashele izikhungo zemfundo eMpumalanga.
Ngesikhathi kuqhubeka izingxoxo, uSihlalo weKomidi LePhalamende Lezemfundo Ephakeme, uMnu Tebogo Letsie, ubuze abaphathi bekolishi ukuthi babekhona yini abantu baseNingizimu Afrika abafaneleka kule misebenzi abafake izicelo ngesikhathi izikhundla zikhangiswa.
Ngokolwazi olwethulwe emhlanganweni, abaphathi bekolishi baphendule ngokuthi ngesikhathi lezi zikhundla zikhangiswa, abazange bathole izicelo ezivela kubantu baseNingizimu Afrika zale misebenzi ethile.
Le mpendulo yenze udaba lwaba nzima kakhulu, njengoba abanye bethi lokhu kungase kubonise ukushoda kwamakhono noma ubunzima bokuthola abantu abafaneleka ngempela, kuyilapho abanye beqhubeka nokubuza ukuthi ngabe inqubo yokuqasha yayisobala futhi yamenyezelwa ngokwanele yini.
Nokho, impendulo yabaphathi yamukelwe kabi kakhulu ngabantu abaningi baseNingizimu Afrika ezinkundleni zokuxhumana nasemiphakathini, abathi ayikholakali.
Abagxeki bathi amaholo ale misebenzi ayebikwa ukuthi aphansi kakhulu ngesikhathi izikhundla zikhangiswa, okwenza zingakhangi kubafundisi abaningi baseNingizimu Afrika.
Baphinde bathi la maholo kuthiwa ayengekho ezingeni elifanayo nalawo akhokhwa kwamanye ama-TVET College emisebenzini efanayo, okwenza abantu abaningi abafaneleka bakhethe ukungayithathi le misebenzi ngenxa yokuthi babebona sengathi iholo alihambisani nomsebenzi.
Kubantu abaningi baseNingizimu Afrika abangasebenzi yize beneziqu, lolu daba seluphenduke uphawu lokukhungatheka okukhulu mayelana nombuzo wokuthi: ngubani okufanele aqale azuze emathubeni emisebenzi ezikhungweni zemfundo zikahulumeni zaseNingizimu Afrika?










Leave a Reply